ब्लू जावा केळी म्हणजेच आईस्क्रीम बनाना म्हणून ओळख असणारी केळी.ही केळी साधारणपने आपल्या रोजच्या खाण्यात येणाऱ्या केळीपेक्षा थोडीशी वेगळी असून तिच्यामध्ये जी काही वैशिष्ट्य आहेत त्यामुळे ती लोकप्रिय आहे.
वैशिष्ट्य :
1) अनोखी चव : या केळीची सर्वात मोठी ओळख ही तिची चव आहे, कारण ही केळी खाताना तुम्हाला व्हॅनीला आईस्क्रिम किंवा कस्टर्ड पावडर सारखी चव येते. यामुळेच या केळीला ‘आईस्क्रिम बनाना’ असे म्हटले जाते.
2) रंग : ही केळी जेव्हा कच्ची असते तेव्हा तिचा रंग हा निळा किंवा निळसर-हिरवा असा दिसतो. पिकल्या नंतर ही केळी पिवळ्या रंगाची होते.
3)मूळ ठिकाण : ही केळी जास्त करून दक्षिण पूर्व-आशिया आणि हवाई मध्ये आढळते. तसेच थंड हवामानातही वाढू शकते परंतु जास्त थंड वातावरण कधी कधी हानिकारक ठरू शकते.
4)पोषणमूल्य : बाकीच्या केळी प्रमाणेच या केळीमधेही आपल्याला पोटॅशियम, फायबर आणि जीवनसत्व मिळते. ही केळी पाचणसंस्थेसाठी चांगली असून आपल्या रक्तातील साखरेची पातळी नियंत्रित ठेवण्यासाठी मदत करते.
5) वनस्पतीची वैशिष्ट्य: या केळीची उंची ही साधारणपने 12 ते 20 फूट एवढी असते. तिची पाने ही मोठी, हिरवी, लांब आणि वाऱ्याने सहज फाटतील अशी असतात. लागवड केल्यापासून 15 ते 24 महिन्यात फळ येते. एका झाडाला साधारनपणे 60 ते 90 केळीचा घड लागू शकतो.
आरोग्यविषयक फायदे:
1) पचणसंस्थेस उत्तम: या केळीमध्ये भरपूर प्रमाणात फायबर असल्यामुळे ही केळी पचनक्रिया सुधारण्यासाठी मदत करते व त्याचबरोबर बद्धकोष्टता टाळण्यासाठी उपयोगी पडते.
2)ऊर्जेचा चांगला स्तोत्र: इतर केळीप्रमाणेच ही नैसर्गिकरित्या (carbohydrates) ने परिपूर्ण असते जी आपल्या शरीराला पटकन ऊर्जा पुरवते. खेळाडू व व्यायाम करणाऱ्या लोकांसाठी हा एक चांगला पर्याय आहे.
3)हृदयासाठी उपयुक्त: या केळीत पोटॅशियम चे प्रमाण भरपूर असल्यामुळे रक्तदाब (blood presure) नियंत्रित ठेवण्यासाठी मदत होते.
4)व्हिटॅमिन व खनिजे: यामध्ये व्हिटॅमिन बी 6 (Vitamin b6), व्हिटॅमिन सी (vitamin c), मॅग्नेशियम (Magnesium), मॅगनीज (manganese) सारखी खनिजे असतात. व्हिटॅमिन बी 6 (Vitamin b6) हे चयापचय (metabolism )आणि रोगप्रतिकारशक्ती साठी महत्वाचे आहे.
वापर आणि पाककला:
ही केळी ताजी खाण्यासाठी अतिशय स्वादिष्ट आहे. त्याचबरोबर मिल्कशेक, केक, पॅनकेक, स्मुदि व आईस्क्रिम मध्ये नैसर्गिक फ्लेवर सारखी वापरली जाते. पिकलेली ब्लु जावा केळी थंड करून खाताना ती आईस्क्रिम सारखी लागते.
लागवड करताना येणाऱ्या अडचणी:
या केळीच्या लागवडीसाठी जास्त थंडी हानिकारक ठरू शकते. जास्त पाणी झाल्यास ही केळी कुजण्याची शक्यता असते. या केळीच्या फळांची काढणी वेळेत करावी लागते तसे न झाल्यास ही केळी जास्त पिकून मऊ पडते.
भारतातील लागवडीची स्थिती:
सध्या भारतात टिशु कल्चर पद्धतीने ब्लु जावा केळीची लागवड सुरु करण्यात आली आहे. महाराष्ट्र, केरळ, कर्नाटक आणि तामिळनाडू सारख्या उष्ण व दमट राज्यात ही लागवड करणे शक्य आहे. हळूहळू या “आईस्क्रिम केळी” ची मागणी व लोकप्रियता वाढत चालली आहे.
ब्लु जावा केळीची किंमत:
या केळीची किंमत ही सामान्य केळीच्या तुलनेत जास्त असते. भारतात ही केळी सहज उपलब्ध नाही होत, त्यामुळे ती विशेष फळाच्या दुकानातून घ्यावी लागते. साधारनपणे या केळीची ऑनलाईन किंमत ही 150 ते 300 प्रति आहे. ही केळी जिथे पिकते तिथे तिची किंमत कमी असू शकते.
त्यामुळे ब्लु जावा केळी ही एक विदेशी किंवा आकर्षक फळ नसून, ती आरोग्यदायी,चवीष्ट व पोषणमूल्यांनी भरलेली आहे. आपल्या अंगणात आपण जर याची थोडीशी लागवड केली तर ही झाडें सौंदर्य वाढवण्याबरोबरच तिची फळे खाताना आईस्क्रिमसारखा गोड आनंद देतात.
